Home
 

Historia szkoły

We wrześniu 1995 roku Szkoła Podstawowa w Tuchomiu obchodziła 50-lecie swojego istnienia. Oto jej historia w ogromnym skrócie:

Początki działalności szkoły polskiej w Tuchomiu (ówczesnym Tuchomyślu) datują się od lipca 1945r.Określając to bardziej precyzyjnie, mówimy o początkach nauczania w języku polskim w Tuchomyślu, pow. Bytów.

W kronice Szkoły pierwszy zapis mówi, że pracę tę zapoczątkował pan Wiśniewski (brak imienia). Pan Wiśniewski, dwumiesięczny kierownik i nauczyciel, do stanu używalności doprowadził 1 klasę i mieszkanie dla nauczyciela. Od lipca do 15 września 1945r. kolejny zapis Kroniki stwierdza krótko: „Posadę po Ob. Wiśniewskim objęła nauczycielka z Ugoszsza – Czaplińska Maria, mianowana z dniem 15-go września 1945r.” Początek roku szkolnego wg zapisu Kroniki podaje się na dzień 30 września 1945r. „Dzieci zapisanych 26, w październiku 30, nauka odbywa się w kompletach klas III i IV -17 uczniów, klas I-III – 13 uczniów. Z 30 uczniów uczęszczających do szkoły 60% nie mówi po polsku”. Stopniowo wzrasta liczba uczniów w szkole. Pierwsza uroczystość szkolna miała miejsce 6 grudnia 1945r. Pani Czaplińska z kilku matkami upiekły pierniki z zebranych darów: mąki, jaj, tłuszczu, przypraw i 315 złotych. Kronikarz dodaje „Każde z dzieci otrzymało torebkę z piernikami i ciastkami w ilości 15 sztuk. Z części pieniędzy zakupiono cukier i świeczki na choinkę. Radości i wesela było co niemiara”. Wzruszający to zapis. Ale nie brakowało i problemów. Chociażby takich jak: braki opału. pojedyncze szyby w oknach, brak kitu, przeciekający dach, obawa o zawalenie się sufitu w klasie.

W dniu 1 kwietnia 1946r. liczba dzieci wzrosła do 54.

W dniu 1 maja 1946r. kierownikiem i nauczycielem w Tuchomyślu zostaje mianowany Ob. Paweł Dobke. Obowiązki służbowe kierownika i dyrektora pełni w Tuchomyślu i Tuchomiu nieprzerwanie do 31 sierpnia 1973r.

W końcu lutego liczba klas wzrasta do 5. „28 lutego 1946r. w uroczystości zakończenia r. szk. 1945/46 uczestniczą szkoły: Tuchomyśl, Tuchomie, Modrzew. Masłowice Duże, Ciemno i Piaszno. Początek uroczystości godz.9:00, wspólna msza św. zakończona odśpiewaniem „Boże coś Polskę”. Druga cześć uroczystości odbyła się w sali u ob. Palucha. Były przemówienia, deklamacje, tańce i inscenizacje. Szkoła Podstawowa z Piaszna pod kierownictwem p. Anastazji Borzyszkowskiej przedstawiła 1 aktówkę pt. „Zaczarowany Waluś”. Uroczystość zakończono odśpiewaniem Hymnu Kaszubskiego. Uroczystość zaszczycili swa obecnością: wójt Jan Parlak, ks. Proboszcz dr Jan Hinz oraz licznie zgromadzone społeczeństwo.

Jak wielkie były potrzeby szkół w gminie Tuchomyśl niech świadczy notatka w Kronice Szkoły datowana na 1.IX.1946r…. zwieziono do tutejszej Szkoły 7 skrzyń szkła tj.300 m2 do rozdziału między wszystkie szkoły… Z powyższego przydziału szkoła otrzymała 135,8m2 szkła…Zatem zabrakło jeszcze 30m2 szkła…Na wszystkie szkoły w gminie potrzeba jeszcze 165m2 szkła.”

Mimo ogromnych kłopotów, potrafiono sobie radzić i cieszyć się nawet drobnymi sukcesami.”

Pierwsze dożynki w gminie obchodzono niezwykle uroczyście w dniu 28 sierpnia 1946r. Kronikarz między innymi odnotował pod datą 1 .09. 1946r…. „Dużo pracy w przygotowanie uroczystości włożył Ob. Czapliński Tadeusz. Bufet zorganizowały nasze piękne panie z panią Czaplińska Elżbietą na czele.

Rok szkolny 1946/47 rozpoczęło 68 dzieci w klasach od I-V. Kolejne dni, tygodnie i miesiące upływają na wzmożonej pracy dydaktycznej, wychowawczej , opiekuńczej i organizacyjnej. Nauczyciele podejmują pracę nad repolonizacją młodzieży i osób starszych.”

Warto również podkreślić osobiste zaangażowanie nauczycieli w prace remontowe szkoły. Pod datą 30.11.1946r. czytamy: „Dalsze szklenie i kitowanie okien”…. kierownik szkoły osobiście oszklił sale szkolne 3 i 4, 2 pokoje i kuchnie we własnym mieszkaniu i 2 pokoje i kuchnie u nauczycielki Czaplińskiej Marii.” Była to praca w tzw. czynie społecznym. Szkoła żyła życiem własnym, ale czynnie tez współuczestniczyła w życiu politycznym i społecznym środowiska i kraju.

Rok szkolny 1947/48 rozpoczyna 100 uczniów w klasach I-VI i 2-ch nauczycieli.

Kolejny rok szkolny 1948/49 rozpoczęło 110 uczniów w klasach I-VII i 3 nauczycieli. W czerwcu 1949r. szkołę opuszczają pierwsi absolwenci – 15 uczniów.

Kolejne lata szkolne, ilość nauczycieli, liczbę uczniów w szkole i absolwentów klas 7 przedstawia poniższe zestawienie:

Rok szkolny Liczba nauczycieli Liczba uczniów w szkole Liczba absolwentów kl.7
1945/45 2 56 4 – V
1956/470 2 74 11 – VI
1947/48 2 100 17 – VI
1948/49 3 110 15
1949/50 3 106 13
1950/51 4 120 18
1951/52 4 123 34
1952/53 4 126 31
1953/54 4 124 31
1954/55 5 128 29
1067 203

Zestawienie tych liczb daje obraz wysiłku i pracy 2, 3 i kolejno 4 nauczycieli w sam proces dydaktyczno-wychowawczy. Ale to przecież nie wszystko. Były uroczystości szkolne i środowiskowe, kursy repolonizacyjne i dokształcające,organizacje uczniowskie, zbiórki makulatury, złomu i butelek, udział w pracach polowych i przy sadzeniu lasu i wielu innych. To wspólne dzieło uczniów i nauczycieli.

Kolejne lata przynoszą dalszy wzrost liczby uczniów, uczących nauczycieli i zmian w systemie oświaty. Rok 1962/63 przynosi reformę oświaty.

Szkoły podstawowe odtąd realizują program w klasach I-VIII. To pociąga za sobą konieczność wygospodarowania dodatkowych pomieszczeń, wyposażenia w sprzęt i pomoce naukowe oraz zatrudnienie nauczycieli o wyższych kwalifikacjach zawodowych.

3 września 1973r. rozpoczął się rok szkolny 1973/74 wg nowego „Ceremoniału Szkolnego”. Inauguracja zbiegła się z pożegnaniem długoletniego kierownika i dyrektora szkoły w Tuchomiu „Zasłużonego Nauczyciela” p. Pawła Dobke. Gratulacje i owacje ze strony młodzieży i społeczeństwa uzmysłowiły uczestnikom uroczystości zasługi p. Pawła. Serdeczne było również pożegnanie ze strony koleżanek i kolegów z pracy, dyrektora o dużym autorytecie i uroku osobistym.

Obowiązki dyrektora szkoły p. Paweł Dobke, zgodnie z decyzją Inspektoratu Oświaty w Bytowie, przekazał Edmundowi Finsterowi.

Zespół nauczycielski podjął pracę w składzie 12 osobowym i liczbą 271 uczniów w szkole.

Warunki lokalowe bardzo złe, podobnie wyposażenie w pomoce naukowe. Spiętrzą się kłopoty z remontami, limitowane są przydziały opału, ograniczenia finansowe – to szara codzienność.

Szkoła i nauczyciele systematycznie poddawani są zwiększonej indoktrynacji władz partyjnych i administracyjnych.

W zespole nauczycielskim stosunki serdeczne i koleżeńskie. Mimo trudności nikt nie szczędzi wysiłku dla dobra uczniów. Godne podkreślenia są inne działalności nierozerwalnie związane ze szkołą . Należą do nich: praca z harcerzami, w PCK, Spółdzielni Uczniowskiej, TPD, SKS, przedmiotowych kołach zainteresowań, udział w zawodach sportowych, konkursach przedmiotowych i wielu innych formach działania.

Zbiorcza Szkoła Gminna rozpoczęła działalność z początkiem r.szk. 1977/78. W jej skład weszły szkoły w: Kramarzynach, Modrzejewie i Trzebiatkowej oraz filie w Tuchomku, Piasznie, Ciemnie, Masłowicach i Tągowiu. Ponadto w skład ZSG wchodziły przedszkola w Tuchomiu, Kramarzynach i Trzebiatkowej. Na dyrektora Zbiorczej Szkoły Gminnej powotano mgr Józefa Saja, zastępcę mgr Edmunda Finstera. Dyrektorem Szkoły w Tuchomiu został mgr Marian Sobczak. Ten układ funkcjonował do roku 1984, kiedy nastąpiły kolejne zmiany organizacyjne szkół na terenie gminy. Powrócono do starej nazwy – Szkoła Podstawowa w Tuchomiu. Gminny Dyrektor Szkół stał się Inspektorem Oświaty i Wychowania. W skład Inspektoratu Oświaty i Wychowania powołano: mgra Józefa Saja, zastępcę mgr Zbigniewa Jendernala, (zaś po odejściu mgr Józefa Saja na emeryturę inspektorem został mgr Zbigniew Jendernal a zastępcą mgr Wiesław Trąmpczyński), dyrektorem szkoły w Tuchomiu została mgr Urszula Wirkus a jej zastępcą mgr Teresa Kulaszewska.. Wracając do roku 1979 należy podkreślić ważny w działalności szkoły w Tuchomiu fakt, mianowicie otwarcie świetlicy z dożywianiem dla uczniów dojeżdżających .

Zwiększająca się systematycznie liczba uczniów i potrzeby dydaktyczne zmusiły kierownictwo do szukania bazy lokalowej

W 1986r. oddano na potrzeby klas I-III postacyjny budynek, przystosowany do wymogów dydaktyczno-wychowawczych.

Realizacja programów nauczania i wychowania do roku 1989 nie zawsze była zgodna z obiektywną prawdą. Szczególnie nauczanie historii było wypaczone lub wręcz zakłamywane. Hasło „socjalizm” stało się tak uniwersalnym absurdalnym pojęciem, że do wszystkiego, we wszystkich przypadkach, liczbach i rodzajach było stosowane.

W 1989r. obowiązki dyrektora szkoły w Tuchomiu podejmuje mgr Marian Stobiński, zastępcą dyrektora zostaje mgr Wiesław Bezhubka. Likwidacji ulega stanowisko Inspektora Oświaty i Wychowania i jego zastępcy.

W dniu 11 listopada 1989r. po raz pierwszy obchodzono w szkole 71 rocznicę Odzyskania Niepodległości przez Polskę.

W kolejnym 1990r. przywrócono nauczanie religii w naszej szkole, rozpoczęto również nauczanie języka niemieckiego od kl.V.

Każdy kolejny rok szkolny obfitował w różne wydarzenia związane z nauką i wychowaniem. Uczniowie, pod kierunkiem nauczycieli realizowali programy nauczania i wychowania, uczestniczyli w konkursach przedmiotowych, imprezach sportowych, pracach użytecznych na rzecz szkoły i środowiska, brali czynny udział w życiu społecznym i kulturalnym środowiska. Uczniowie naszej szkoły uczestniczyli w różnych konkursach przedmiotowych na szczeblu wojewódzkim.

Szczytnym osiągnięciem sportowym uczniów naszej szkoły był udział w finale ogólnopolskim drużyn piłkarskich „5” w Warszawie – byli jedyną drużyną ze szkół wiejskich. Trenerem drużyny jest mgr Wiesław Bezhubka.

Z innych niewątpliwych osiągnięć to sukcesy Kaszubskiego Zespołu Pieśni i Tańca „Gzubë” kierowanego przez mgr Lucynę Trybę, który reprezentował Tuchomie nie tylko w całej Polsce ale także w Danii, Turcji, Francji, Niemczech, Belgii, Portugalii, na Ukrainie.Zespół zobaczył Hiszpanię, Węgry, Bługarię, Rumunię, Był w Paryżu, w Fatimie, w Strasbourgu, gdzie został zaproszony na obiad do Ambasady Polskiej, w Brukselii, gdzie występował w Parlamencie Unii Europejskiej.

Od 1991 r. z inicjatywy uczennic zaczęto wydawać gazetkę szkolną pt. „Lufa”. Opiekę redakcyjną sprawował mgr Wiesław Trąmpczyński. Obecnie gazetką szkolną „Kleks” opiekuje się mgr Grażyna Lewandowska. Niemożliwe jest, aby w tym krótkim wspomnieniu pomieścić bogactwo zdarzeń i działań w okresie 50-lat szkoły w Tuchomiu.

Niezaprzeczalny jest ogromny wysiłek i dorobek zatrudnionych w tej szkole nauczycieli, ich zaangażowanie i poświęcenie. A było ich od 1945r. do chwili obecnej 77. Absolwentów zaś, którzy opuścili mury starej wysłużonej szkoły 1419. Gdzie są? są w Polsce, Niemczech, Kanadzie, Francji i innych krajach. Co robią? Służą ojczyźnie, środowisku, rodzinom. Przecież sporo z nich to już babcie, dziadkowie, matki i ojcowie. Ich wnuki i dzieci uczyć się będą w nowej, wspaniałej szkole.

Zobacz również:


Top